Meer weten? Hier de details en achtergronden

Meedoen met Zon op Leiden is eenvoudig. Je wordt lid van de coöperatie en wij regelen het voor je. Wil je weten wat er achter de schermen gebeurt? Lees dan hier verder. Er komt best wat bij kijken. Goed om te weten.

Je koopt één of meer certificaten.

Een certificaat kost ongeveer 300 euro (exclusief BTW). De prijs van het certificaat weten we vooraf niet precies. We vragen per dak offertes op en kiezen hieruit de meest gunstige. Als de prijs definitief is, bepaal jij of je definitief meedoet en met hoeveel certificaten.

De prijs van een certificaat is alle kosten van de aanschaf en installatie, gedeeld door het aantal certificaten. De inschatting is gebaseerd op de kosten van ons eerste zonnedak Sporthal Houtkwartier en op recente daken van zuster-coöperaties.

  • Met de inleg van alle deelnemers samen financieren wij de zonne-installatie.
  • De ‘kosten van aanschaf en installatie’ omvatten alle kosten voor de zonnepanelen, omvormers, kabels en installatie, inclusief de kosten die de coöperatie moet maken voor de projectadministratie en eenmalige aansluitkosten op het net.
  • We kiezen het aantal certificaten zo dat één certificaat gemiddeld 250 kWh per jaar oplevert. Ter vergelijking: een nieuw zonnepaneel levert iets meer dan 250 kWh per jaar op.

BTW over de zonne-installatie

Bij aanschaf schiet je jouw deel van de BTW voor, circa 63 euro per certificaat. Die BTW krijg je na ongeveer een half jaar terug. De coöperatie regelt dat voor je.

De BTW (21%) voor de zonnepanelen en de installatiekosten moeten we betalen als we de zonne-installatie aanschaffen. Na afloop krijgt de coöperatie de BTW van de belastingdienst terug. De coöperatie stort het hele BTW-bedrag dat je hebt voorgeschoten vervolgens terug op je rekening. Je betaalt dus eerst circa 363 euro per certificaat, en krijgt daarvan 63 euro terug. Terugvragen kan eens per kwartaal en vervolgens wordt de aanvraag nog gecontroleerd, daarom verwachten we dat het een half jaar duurt voor we je kunnen terugbetalen.

Misschien wel de mooiste opbrengst van je certificaat is groene, lokale stroom, zo’n 250 kWh per certificaat per jaar. Zo maken we samen Leiden weer een stap duurzamer.

Bij de oprichting van Zon op Leiden was het belangrijkste doel in onze eigen stad een concrete bijdrage te leveren aan de klimaattransitie. Zonnedaken zijn een lokaal en groen alternatief, dat echt is uit te voeren in onze volgebouwde stad. In Leiden staan een groot aantal huurhuizen, huizen in een beschermd stadsgezicht en monumenten, waar zonnepanelen op het eigen dak helaas regelmatig onmogelijk zijn. Gezamenlijke zonnedaken bieden alle bewoners van Leiden dan ook handelingsperspectief. Vandaar onze leuze: ‘Iedere Leidenaar een zonnepaneel – of twee’.

Je certificaat levert geld op. Netto is dat circa 35 euro per jaar, 15 jaar lang. Zo verdien je de investering in ongeveer 8,5 jaar weer terug.

Het bedrag is opgebouwd uit drie delen: de stroomverkoop, subsidie en exploitatiekosten. De drie bedragen zijn per certificaat per jaar.

De coöperatie ontvangt de opbrengsten en betaalt de kosten. Na elk jaar berekent de penningmeester de exacte netto-opbrengst van alle delen samen. In de jaarvergadering controleren we de berekening. We streven ernaar de opbrengst van het vorige zonnejaar uiterlijk juni op je rekening te zetten.

De opbrengst hangt vooral af van de hoeveelheid zon, dat kan dus verschillen. In een gewoon zonnejaar verwachten we een opbrengst van ongeveer 35 euro.

Naast de hoeveelheid zon hangt de opbrengst ook af van de elektriciteitsprijs, de subsidie en exploitatiekosten. Wel is deze variatie ‘gedempt’ omdat de subsidie hoger is als de elektriciteitsprijs lager is en omgekeerd.

Ook de grootte van de installatie heeft invloed op de opbrengst. Een grote installatie levert naar verwachting een iets lagere opbrengst per certificaat, circa 33 euro per jaar, omdat de subsidie hier lager is. Daar staat tegenover: hoe groter de zonnecentrale, hoe lager de investering per certificaat. Hierdoor is de terugverdientijd ongeveer hetzelfde: sterker nog, hoe groter de installatie, hoe gunstiger. In de korte uitleg laten we dosten en opbrengsten van een kleine installatie zien, vandaar dat je daar steeds 35 euro opbrengst ziet staan. We gaan er van uit dat dit ‘prijsvoorbeeld’ in de korte uitleg een voorzichtige schatting is waar we op kunnen vertrouwen.

  • De stroomverkoop levert circa 15 euro op per certificaat per jaar.
  • Dit bedrag hangt af van de energieprijs en de hoeveelheid zon.
  • De subsidie dempt de schommelingen in de energieprijs: hoe lager de energieprijs, hoe hoger de subsidie.

De stroom verkopen we aan een energiebedrijf. De opbrengsten kunnen fluctueren met de stroomprijs op de elektriciteitsmarkt en zijn ook afhankelijk van de opbrengst van de installatie. Als de zon veel schijnt leveren de zonnepanelen meer op. In de eerste helft van 2020 is de prijs die we ontvangen gemiddeld 6,6 cent per kWh. We rekenen voor de toekomst met 6 cent per kWh omdat de prijs dus fluctueert. Dat komt neer op circa 15 euro per certificaat per jaar.

Voor de eerste paar jaar sluiten we een contract af met het energiebedrijf met het beste aanbod nu. Na de contractperiode kunnen we als coöperatie nieuwe overeenkomsten aangaan met andere energiebedrijven.

  • De subsidie levert circa 22 of 28 euro per certificaat per jaar.
  • Dit bedrag hangt af de grootte van de installatie, van de energieprijs en de hoeveelheid zon.
  • Hoe lager de energieprijs, hoe hoger de subsidie.

Voor iedere kWh die met je certificaat wordt opgewekt ontvangen we subsidie. Deze subsidie wordt jaarlijks vastgesteld en is verschillend voor installaties op een kleinverbruikersaansluiting en installaties op een grootverbruikersaansluiting. De subsidie voor kleinverbruikersaansluitingen is voor 2021 vastgesteld op 11,2 cent per kWh, voor grootverbruikersaansluitingen op 8,7 cent per kWh. Per certificaat heb je zo circa 28 euro of 22 euro per jaar.

  • De exploitatiekosten zijn circa 4 tot 8 euro per certificaat per jaar
  • Dit bedrag is afhankelijk van de grootte van de installatie.
  • Hoe groter de installatie, hoe lager de kosten per certificaat.

Met exploitatiekosten worden alle jaarlijks terugkerende kosten bedoeld, zoals administratie, onderhoud, verzekering, aansluitkosten op het net en reservering voor toekomstige kosten zoals het weghalen van de installatie aan het einde van de looptijd. Omdat er een aantal vaste bedragen zijn per zonnedak, vallen de exploitatiekosten bij een groot zonnedak wat lager uit.

De prijs die we krijgen voor onze elektriciteit én de hoogte van de subsidie bepalen hoe snel we onze inleg terugverdienen. De subsidie is gekoppeld aan de marktprijs voor elektriciteit. De subsidie wordt lager als de marktprijs hoger is, en omgekeerd. De verwachte opbrengst is daardoor vrij stabiel. Hier zijn wel grenzen aan.

  • De prijs die we afspreken met het elektriciteitsbedrijf dat de stroom afneemt, bepaalt hoeveel we verdienen aan de verkoop van onze stroom. Als we een gunstige prijs kunnen afspreken (boven de gemiddelde marktprijs), is dat gunstig voor ons. Een lagere prijs is juist ongunstig.
  • De subsidie die we ontvangen wordt jaarlijks berekend en compenseert de variatie in de marktprijs. Er is wel een bovengrens: als de elektriciteitsprijs nog lager wordt, wordt de subsidie niet hoger.

Dat we 15 jaar lang opbrengst hebben wordt gegarandeerd door twee zaken:

  • We spreken met de dakeigenaar af dat we het dak 15 jaar mogen gebruiken, zo hebben we 15 jaar lang opbrengst uit stroomverkoop.
  • De subsidie wordt voor 15 jaar gegarandeerd door de overheid.

Na 15 jaar stopt de subsidie en is die garantie voor het gebruik van het dak voorbij. We kiezen dan wat we gaan doen. Bij de keuze zijn we afhankelijk van de wensen en mogelijkheden van de dakeigenaar. Binnen dit kader bepalen we samen, als coöperatie, wat we willen. Er kunnen dan verschillende dingen gebeuren:

Optie 1: We blijven de zonne-installatie langer gebruiken. Die mogelijkheid hebben we vooraf al afgesproken met de dakeigenaar: na 15 én na 20 jaar kijken we of we nog 5 jaar verder kunnen. De zonnepanelen blijven langer liggen en wij hebben langer profijt van de opbrengst uit de stroomverkoop. De opbrengst is wel lager dan de eerste 15 jaar, omdat de subsidie is vervallen.

Optie 2: We spreken af dat we de installatie weghalen. De kosten hiervoor reserveren we in de eerste 15 jaar. We kunnen dan verschillende dingen doen met de zonnepanelen. Denk aan verkopen of uitdelen onder de leden.

Optie 3: We spreken af dat we de installatie overdragen aan de dakeigenaar. Daar heeft de dakeigenaar profijt van, en het scheelt ons kosten voor het verwijderen.

Prijsvoorbeeld (klein dak)
Investering circa 300 euro excl. BTW per certificaat
BTW (21%) circa 63 euro (dit krijg je later terug)
Opbrengsten coöperatie 35 euro per jaar
Totaal opbrengst na 15 jaar 525 euro
Totale winst na 15 jaar 225 euro
Rendement na 15 jaar 4%

Je kunt bij Zon op Leiden certificaten kopen, geen zonnepanelen.

In het dagelijks spraakgebruik klinkt het logisch om te spreken over zonnepanelen in plaats van certificaten. We spreken steeds over certificaten om elk misverstand te voorkomen: je hebt geen ‘eigen’ panelen die je er bijvoorbeeld ook weer tussenuit zou kunnen halen. Er is één volledige installatie met zonnepanelen, bevestiging, omvormers en soms zelfs een nieuwe meterkast. Deze installatie is en blijft eigendom van de coöperatie: alle leden samen.

Een certificaat heeft dezelfde voordelen als bij een zonnepaneel: opbrengst uit stroom, die je zelf opwekt. Een verschil is dat het zonnepaneel nu niet van jou is, het is van ons allemaal. De opbrengst is natuurlijk wel voor jou.

Zon op Leiden wil zo veel mogelijk Leidenaars de kans geven om mee te doen. Daarom hebben we het maximum aantal certificaten op 20 per adres gesteld.

De keuze voor 20 certificaten is ook praktisch. We maken gebruik van de postcoderoosregeling. Deze regeling eist een minimum aantal deelnemers per dak. Door het maximum op 20 certificaten te stellen, garanderen we dat we aan deze eis voldoen.

Zon op Leiden is een coöperatie. Dat betekent dat je lid wordt als je meedoet met een zonnecentrale. We zijn een coöperatie omdat we samen Leiden willen verduurzamen. Het maakt dat we samen de koers kunnen bepalen die we op willen gaan. Doordat we een coöperatie zijn kunnen we ook gebruik maken van de postcoderoosregeling. Dit maakt een gezamenlijk zonnedak rendabel.

Een coöperatie

Een coöperatie is een speciale ondernemingsvorm, waarin de leden samenwerken vanuit een gedeeld belang. Dit kan een maatschappelijk en economisch belang zijn. In dit geval delen we het belang van verduurzaming én van financieel voordeel.

De postcoderoosregeling geldt alleen voor leden van een coöperatie of van een Vereniging van Eigenaren. Je kunt lid worden door je op de website van Zon op Nederland in te schrijven. Alle leden zijn samen eigenaar van de coöperatie en beslissen op de algemene ledenvergadering over zaken als de verdeling van de inkomsten en de koers van de coöperatie. Leden kunnen actief meehelpen, maar dat hoeft niet. Ook bedrijven met een kleinzakelijke stroomaansluiting kunnen lid worden.

Zon op Leiden is een coöperatie waar elk lid evenveel meetelt, of je nu één certificaat koopt of veertig.

We maken gebruik van de ‘postcoderoosregeling’ of formeel: de subsidieregeling coöperatieve energieopwekking. Met de postcoderoosregeling wordt het samen opwekken van zonnestroom op een gezamenlijk dak ook rendabel. De coöperatie krijgt via de regeling een subsidie per opgewekte kWh, die verdeelt wordt onder de deelnemers.

Deze regeling zorgt er voor dat je kunt meedoen als je ‘in de buurt’ van de zonnecentrale woont. Wat is in de buurt? Dat stellen we vast met hulp van postcodegebieden. Woon je in de ‘postcoderoos’ van het zonnedak, dan kun je mee doen. Een ‘postcoderoos’ is het gebied met een viercijferige postcode in het midden en alle aangrenzende viercijferige postcodes daar omheen.

Keuze postcoderoos Zonnecentrale Sporthal Houtkwartier

Het eerste zonnedak van Zon op Leiden, de Zonnecentrale Sporthal Houtkwartier, ligt in postcode 2334. Om zo veel mogelijk bewoners uit Leiden mee te kunnen laten doen, en juist de bewoners in het beschermde stadsgezicht, gaan we uit van een ‘postcoderoos’ met postcode 2312 in het midden. Het zonnedak ligt in de  aangrenzende postcode 2334  dus dat kan. Postcode 2312 en alle viercijferige postcodes om 2312 kunnen nu meedoen. Dit zijn 2311, 2312, 2313, 2315, 2316, 2321, 2332, 2333 en 2334.

Keuze postcoderoos Zonnecentrale De Arcade

Het tweede zonnedak, Zonnecentrale De Arcade, ligt in postcode 2314. Om zo veel mogelijk bewoners uit Leiden mee te kunnen laten doen, gaan we uit van een ‘postcoderoos’ met postcode 2313 in het midden. Het zonnedak ligt in de  aangrenzende postcode 2314, dus dat kan. Postcode 2313 en alle viercijferige postcodes om 2313 kunnen nu meedoen. Dit zijn 2311, 2312, 2313, 2314, 2315, 2321 en 2322. Met de tweede zonnecentrale kunnen nu ook de bewoners van Roomburg en verder zuidelijk langs de Vliet meedoen. Stap voor stap dekken we heel Leiden af!

Merenwijk, Stevenshof, Zuid-West (2324) en onze zonnecentrales

De eerste twee zonnedaken van Zon op Leiden liggen helaas te ver van de Merenwijk, Stevenshof en Zuid-West (postcode 2324). We zoeken nieuwe daken om ook de Leidenaars uit deze wijken mee te kunnen laten doen. We hebben al een potentieel dak in Leiden Noord, waardoor we hopen dat de bewoners van de Merenwijk snel ook mee kunnen doen.

Energie Samen

Zon op Leiden werkt samen met Zon op Nederland en Energie Samen. Energie Samen is een landelijke overkoepelende organisatie van lokale duurzame energieopwekinitiatieven. Via Energie Samen bouwen we samen met andere lokale initiatieven kennis op en samen zijn we een gesprekspartner voor de overheid bij nieuwe plannen. Zon op Nederland is gespecialiseerd in ondersteuning en ontwikkeling van collectieve zonprojecten met de postcoderoos-regeling. We gebruiken het administratiesysteem voor de uitbetaling van de opgewekte energie.

Zon op Leiden heeft een bestuur en andere helpers. Allemaal mensen die zich vrijwillig inzetten om de zonnedaken op te zetten. Er worden daken gezocht, er wordt samengewerkt met de gemeente en de wijkambassadeurs, alle regels en afspraken voor collectieve zonnedaken worden uitgezocht – en nog veel meer. Zodra er een dak definitief door kan gaan, schakelen we een projectleider in. Dan is er namelijk te veel werk ineens om alleen door onze vrijwilligers te laten doen. De projectbegeleider krijgt hiervoor een vergoeding. Deze kosten zijn onderdeel van de investeringskosten.

Energie Samen kan een ervaren projectbegeleider leveren die ervoor zorgt dat het hele project technisch, financieel en administratief in orde is. Daar komt veel bij kijken. Denk aan: de juridische afspraken met de dakeigenaar zoals de gebruikersovereenkomst, recht van opstal, verzekeringen, de aanvraag en beoordeling van offertes bij installatiebedrijven, doorrekening van de businesscase. Zon op Leiden kiest zelf of zij een eigen projectleider inschakelt of een projectleider uit de poule van Energie Samen.

Zon op Nederland is opgericht in 2011, ontstaan uit een burger-initiatief en doorontwikkeld tot een professionele dienstverlener. Inmiddels zijn met behulp van Zon op Nederland bijna 100 Zon op-projecten gerealiseerd met lokale initiatiefgroepen verspreid over heel Nederland. Meer projecten zijn in voorbereiding. In 2020 is Zon op Nederland samengegaan in de nieuwe landelijke coöperatie: Energie Samen, die naast postcoderoosprojecten ook veel verschillende andere lokale energieopwekinitiatieven ondersteunt. Ook Zon op Leiden is lid van de coöperatie Energie Samen. Grote voordeel daarvan is dat we makkelijk met die andere lokale coöperaties kunnen samenwerken. Wij leren van de ervaringen elders en wij helpen anderen weer.

Energie Samen werkt samen met landelijke partners uit de coöperatieve energiesector. Ze is gesprekspartner voor de overheid bij de postcoderegeling waar we gebruik van maken. Ook heeft Energie Samen toegang tot financiële partijen voor cofinanciering en onderhoudt goede relaties met netbeheerders en energieleveranciers.

In 2018 is Zon op Nederland samengegaan met Rescoop. Rescoop had eenzelfde doel als Zon op Nederland: lokale energiecoöperaties ondersteunen. Via Rescoop worden naast zonneprojecten ook wind- en waterkrachtprojecten ondersteund. In 2019 is Rescoop opgegaan in Energie Samen.

Zie voor meer informatie en voorbeelden van projecten elders in het land de website van Zon op Nederland.

Zie voor meer informatie over de activiteiten van Energie Samen de website van Energie Samen.

Wij zijn niet de enige en de eerste met een zonnedak voor de buurt. Op meer dan 450 locaties in het land zijn coöperatieve zonnedaken en zonnevelden in gebruik. Goed voorbeeld doet volgen!

Onze buren in Voorschoten waren ons voor: in 2016 is een mooi zonnedak van buurtbewoners van start gegaan, zij werken nu aan een tweede zonnedak. Het eerste zonnedak van Zon op Leiden is in 2018 van start gegaan en wij werken nu aan ons tweede dak. In Zoeterwoude en Leiderdorp leveren de eerste daken vanaf eind 2019 stroom. In Oegstgeest wordt hard gewerkt aan het eerste zonnedak. Allemaal met Zon op Nederland en Energie Samen.

Andere mooie voorbeelden:

Op de website van HIER opgewekt vind je nog vele andere voorbeelden. De Lokale Energie Monitor 2019 van HIER opgewekt geeft zicht op de jaarlijkse ontwikkeling van de coöperaties en hun projecten.

Ik schrijf me in